Жаңа Салық кодексі: Интернет-платформалардың міндеті мен ауылдағы кәсіпкерлік тағдыры не болмақ?
Үкіметте өткен Салық кодексін енгізу жөніндегі жобалық кеңсенің 10-шы отырысында еліміздің экономикалық климатына тікелей әсер ететін маңызды мәселелер талқыланды. Премьер-министрдің орынбасары Серік Жұманғариннің төрағалығымен өткен жиында такси жүргізушілерінен бастап, ауылдағы шаруаларға дейін қатысты өзекті өзгерістер сөз болды.
Такси және жеткізу қызметі: Қызмет құны қымбаттай ма?
Күн тәртібіндегі ең қызу тақырып – интернет-платформаларды (такси, жүк тасымалы, курьерлік қызметтер) салық агенті ретінде бекіту. Бүгінде нарықта екі түрлі жұмыс моделі қалыптасқан: Біріншісі — транзакциялық модель: Ақша платформа арқылы өтеді (мысалы, Entriver). Мұнда салықты ұстап қалу оңай.
Екіншісі — P2P моделі: Клиент пен жүргізуші өзара есеп айырысады (мысалы, Aparu).
Бизнес өкілдерінің айтуынша, P2P моделіндегі операторларды салық агенті болуға міндеттеу техникалық тұрғыдан күрделі және бұл қызмет бағасының 4%-ға өсуіне әкелуі мүмкін. Алайда, Қаржы министрлігі бұл қадамды көлеңкелі экономиканы жою және жүргізушілердің әлеуметтік қорғалуын (зейнетақы, медициналық сақтандыру) қамтамасыз етудің жалғыз жолы деп санайды.
Ауыл шаруашылығы: Кооперация ма, әлде жеке кәсіп пе?
1. ЖҚШ мәртебесі: Жеке қосалқы шаруашылықтар өндірген сүт пен етті сатқанда салықты аз төлеу үшін олардың мәртебесін растау тетігі қайта қаралады. Бұл «сұр» схемалардың алдын алу үшін қажет.
2. Салық мөлшерлемесі: Қазіргі жобада ауыл шаруашылығы кооперативтері үшін корпоративтік табыс салығы 6%, ал жеке тауар өндірушілер үшін 3% деп көрсетілген. Сарапшылар мұндай айырмашылық фермерлердің бірігуіне (кооператив құруына) кедергі келтіруі мүмкін екенін алға тартты.
Тараптардың уәжін тыңдаған Серік Жұманғарин мемлекеттік органдарға Салық кодексінің базалық логикасын сақтай отырып, бизнеске қолайлы қолдау шараларын әзірлеуді тапсырды. Ауыл шаруашылығына қатысты мәселелер оның әлеуметтік маңыздылығына байланысты келесі отырыстардың бірінде арнайы талқыланатын болады.
Үкімет пен бизнестің мақсаты бір – салық жүйесін ашық ету, бірақ бұл қарапайым тұтынушының қалтасына ауыр тимеуі тиіс.
